Serwis Samorządu Województwa Podkarpackiego

 Autor tekstu: Krzysztof Witek
 Biuro Prasowe UMWP

 Zdjęcia: Mikołaj Bujak / Kancelaria Prezydenta RP
 Piotr Pilch / Facebook

Ponad trzy tysiące uczestników – przedstawicieli administracji rządowej i samorządowej, świata nauki, biznesu oraz organizacji pozarządowych – bierze udział w XI Europejskim Kongresie Samorządów, który trwa w Mikołajkach. Wydarzenie, organizowane przez Fundację Instytut Studiów Wschodnich – twórcę Forum Ekonomicznego – od lat stanowi jedną z najważniejszych platform debaty o przyszłości polskich i europejskich samorządów.

W tegorocznej edycji uczestniczy delegacja Samorządu Województwa Podkarpackiego w składzie: przewodniczący sejmiku Jerzy Borcz, wicemarszałek Piotr Pilch oraz radni województwa Mateusz Lechwar i Adam Berkowicz. Przedstawiciele województwa biorą udział w panelach poświęconych rozwojowi Polski Wschodniej, międzynarodowej współpracy infrastrukturalnej oraz wsparciu przedsiębiorczości.

Jednym z punktów programu była debata pt. „Czy Program Rozwoju Polski Wschodniej jest nam jeszcze potrzebny?”. W panelu uczestniczył wicemarszałek Piotr Pilch. Dyskusja koncentrowała się na bilansie dwóch dekad wsparcia dedykowanego makroregionowi Polski Wschodniej. Podkreślano, że środki z programów operacyjnych przyczyniły się do znaczącej poprawy infrastruktury drogowej, transportowej i społecznej, jednak region nadal mierzy się z wyzwaniami w zakresie konkurencyjności gospodarczej, innowacyjności oraz przyciągania kapitału.

Wyjątkowe znaczenie dla Podkarpacia miał panel poświęcony korytarzowi Via Carpatia, który moderował wicemarszałek Piotr Pilch. To strategiczny projekt infrastrukturalny integrujący państwa Europy Środkowo-Wschodniej i Południowej – od Litwy po Grecję – wzmacniający spójność terytorialną Unii Europejskiej oraz bezpieczeństwo transportowe regionu.

W trakcie dyskusji podkreślono:

• znaczenie międzynarodowej koordynacji inwestycji,
• rolę współpracy parlamentów i samorządów państw zaangażowanych w projekt,
• wpływ korytarza na rozwój gospodarczy regionów położonych wzdłuż trasy,
• jego znaczenie w kontekście nowych wyzwań geopolitycznych.

Dla województwa podkarpackiego Via Carpatia to nie tylko projekt drogowy, ale element długofalowej strategii budowania pozycji regionu jako ważnego węzła komunikacyjnego Europy. Rozwój tego korytarza oznacza realne korzyści dla przedsiębiorców, inwestorów i mieszkańców.

Aktywny udział Podkarpacia widoczny był również w panelu „Jak samorządy wspierają biznes w zdobywaniu nowych rynków eksportowych?”, który moderował radny Mateusz Lechwar. Dyskusja dotyczyła roli samorządów wojewódzkich w procesie internacjonalizacji małych i średnich przedsiębiorstw.

XI Europejski Kongres Samorządów w Mikołajkach to jedno z największych wydarzeń samorządowych w 2026 roku w Polsce, stanowiące przestrzeń wymiany dobrych praktyk oraz budowania i pogłębiania współpracy między samorządami. Kongres co roku tworzy przestrzeń, w której lokalny wymiar samorządności spotyka się z europejskimi trendami rozwoju i współpracy.

Program Kongresu obejmuje ponad 250 wydarzeń – sesji plenarnych, paneli, debat, warsztatów, prezentacji i spotkań autorskich – podzielonych na osiem obszarów tematycznych: Polityka i Bezpieczeństwo, Zrównoważony Rozwój, Inwestycje Regionalne, Gospodarka i Finanse, Społeczeństwo, Zdrowie, Cyfrowy Samorząd, Kultura, Rekreacja i Turystyka. Przewidziano także wydarzenia specjalne, w tym ponad 20 spotkań autorskich.

Tegoroczny Kongres odbywa się pod hasłem: „Samorząd w czasach niepewności – lokalne odpowiedzi na globalne wyzwania”. Dzięki bliskości mieszkańców władze lokalne szybciej rozpoznają realne potrzeby swoich społeczności. Pozwala to wdrażać elastyczne i skuteczne rozwiązania tam, gdzie działania centralne mogą być opóźnione. Globalne wyzwania wymagają lokalnych strategii opartych na współpracy i innowacjach, a samorządy odgrywają kluczową rolę w ich realizacji.

XI Europejski Kongres Samorządów w Mikołajkach był również miejscem ważnych wydarzeń instytucjonalnych, w tym powołania Rady Samorządu Terytorialnego przy Prezydencie RP oraz wręczenia Nagrody Samorządowiec Roku 2025.

Prezydent Karol Nawrocki powołał Radę Samorządu Terytorialnego przy Prezydencie RP

„Mam nadzieję, że z radą do spraw samorządów raz na zawsze uda mi się zamknąć dyskusję o Polsce A i o Polsce B. Do tego potrzebuję samorządowców, bo wielki potencjał jest wciąż zamknięty w polskich gminach, w polskich powiatach. Ja sam jestem z dużego miasta, teraz mieszkam w jeszcze większym mieście, natomiast mam głęboką świadomość, że bez takiego spoglądania w kierunku mniejszych miast polskiej prowincji, także polskiego wschodu, może przede wszystkim tam, gdzie zamknięta jest wspaniała polskość, nie uda nam się zbudować jednej Polski. Do tego też potrzebuję rady do spraw samorządu” – mówił Prezydent.

Prezydent podkreślił, że powołuje Radę Samorządu Terytorialnego, aby przywrócić „realny dialog pomiędzy władzą a samorządem” i wesprzeć samorządowców w komunikowaniu ich codziennych problemów. Dodał, że jednym z nich jest brak inwestycji strategicznych w regionach, które potrzebują szybszego rozwoju gospodarczego i infrastrukturalnego.

W skład Rady Samorządu Terytorialnego weszło 93 przedstawicieli różnych szczebli samorządu – od gmin po województwa.

„Gdzie nie zajrzymy, to nie ma pieniędzy. Nigdzie nie ma pieniędzy. To mnie niepokoi jako Prezydenta Polski. Samorządom i radzie samorządowej chcę też dać możliwość kreacji, oczywiście jak wszystkim Radom przy Prezydencie, aby stworzyć kompleksowe, strategiczne prawo, które będzie moją kolejną inicjatywą ustawodawczą” – dodał Karol Nawrocki, zaznaczając, że liczy na owocną współpracę z członkami powołanej Rady.

Członkami rady zostało dziewięciu samorządowców z naszego regionu. Są to: marszałek Województwa Podkarpackiego Władysław Ortyl, prezydent Mielca Radosław Swój, prezydent Tarnobrzega Łukasz Nowak, starosta rzeszowski Krzysztof Jarosz, wójt gminy Komańcza Roman Bzdyk, wójt gminy Przeworsk Daniel Krawiec, burmistrz Dębicy Mateusz Kutrzeba, wójt gminy Fredropol Mariusz Śnieżek oraz prezydent Miasta Stalowej Woli Lucjusz Nadbereżny, który został powołany przez Prezydenta RP na przewodniczącego Rady Samorządu Terytorialnego.

Nowy przewodniczący zapowiedział, że organ ten ma być przestrzenią współpracy ponad podziałami oraz merytorycznego dialogu.

Prezydencka Rada Samorządu Terytorialnego zajmuje się analizą kluczowych wyzwań stojących przed samorządami, opiniowaniem projektów zmian legislacyjnych oraz wypracowywaniem rekomendacji dotyczących funkcjonowania gmin, powiatów i województw. Jej prace dotyczą m.in. finansowania samorządów, zakresu ich kompetencji oraz jakości realizowanych usług publicznych.

Galeria zdjęć:

Pełna galeria zdjęć: Podkarpackie - serwis samorządu województwa